Niejednoznaczne obrazy mają na celu umożliwienie mózgowi interpretowania informacji wizualnych na więcej niż jeden sposób.

W tym przypadku obraz może przypominać rybę lub samolot, w zależności od tego, jak układ wzrokowy porządkuje kształty i kontury. Żadna z interpretacji nie jest bardziej poprawna – po prostu wskazują one na różne sposoby przetwarzania tego samego obrazu przez mózg.

Jeśli najpierw widzisz rybę, twoja percepcja może koncentrować się na mniejszych, zamkniętych kształtach. Dzieje się tak, gdy mózg podkreśla drobne szczegóły i lokalne wzorce. Nie oznacza to, że jesteś z natury bardziej analityczny – to po prostu odzwierciedla, na których cechach mózg skupił się jako pierwszych.

Widząc samolot, mózg może grupować większe kontury i wyobrażać sobie szerszą strukturę. Dzieje się tak, gdy mózg bardziej polega na wzorcach globalnych. Ponownie, nie jest to związane z kreatywnością ani żadną cechą osobowości; to po prostu chwilowa preferencja przetwarzania.

Wiele osób utożsamia te różnice z pojęciem „lewej” lub „prawej półkuli mózgu”. Powszechnie uważa się, że osoby lewopółkulowe są logiczne, a osoby prawopółkulowe – kreatywne. Choć ta koncepcja wydaje się kusząca, neuronauka pokazuje, że nie jest ona prawdziwa. Obie półkule mózgu współpracują ze sobą przy niemal wszystkich zadaniach, od matematyki po muzykę.

Kiedy oglądasz niejednoznaczny obraz, kilka regionów mózgu współpracuje. Kora wzrokowa przetwarza surowe kształty i krawędzie. Obszary ciemieniowy i czołowy pomagają interpretować te kształty i dopasowywać je do znanych form. Twój mózg nieustannie porównuje to, co widzisz, z wewnętrzną biblioteką przechowywanych obrazów.

Dlatego twoja percepcja może się zmienić, jeśli wpatrujesz się dłużej. Mózg aktualizuje swoją interpretację w miarę gromadzenia kolejnych informacji, pozwalając na ukształtowanie się różnych wzorców.

Tego typu obrazy są przyjemne, ponieważ dają wgląd w to, jak działa nasz umysł – a nie w to, kim jesteśmy. Przypominają nam, że percepcja jest elastyczna, a inteligencja, kreatywność i rozumowanie zależą od współpracy obu półkul mózgu.